nghìn lẻ một đêm

Nghìn lẻ một đêm
أَلْفُ لَيْلَةٍ وَلَيْلَةٌ (tiếng Ả Rập)
ʾAlf Laylah wa-Laylah

Kasim vô huyệt động, vị Maxfield Parrish, 1909, kể từ truyện "Ali Baba và tư mươi thương hiệu cướp"

Thông tin cậy sách
Quốc giaTrung Đông
Ngôn ngữTiếng Ả Rập
Chủ đềTruyện
Thể loạiFrame story, Truyện dân gian

Nghìn lẻ một đêm (tiếng Ả Rập: Kitāb 'Alf Layla wa-Layla; giờ Ba Tư: Hazâr-o Yak Šab) là bộ thu thập những truyện dân gian tham Trung Đông và Nam Á được biên soạn vị giờ Ả Rập vô thời đại hoàng kim Hồi giáo. Tác phẩm này được thuế tập luyện trải qua không ít thế kỷ vị nhiều người sáng tác, dịch fake và học tập fake từng Tây Á, Trung Á, Nam Á và Bắc Phi. Bản thân thuộc những câu truyện được truy thám thính xuất xứ ngược về nền văn vẻ và truyện kể dân gian tham Ả Rập, Ba Tư, Lưỡng Hà, chặn Độ, Do Thái[1] và Ai Cập. điều đặc biệt, nhiều truyện ban sơ là truyện dân gian tham kể từ thời đại Khalifah, trong lúc bại một trong những truyện không giống, nhất là truyện nền, phần rộng lớn rất có thể đang được lấy kể từ kiệt tác văn vẻ Ba Tư là Hazār Afsān (Một ngàn truyện) nhưng mà cho tới lượt bọn chúng lại dựa 1 phần vô những nhân tố chặn Độ.[2]

Bạn đang xem: nghìn lẻ một đêm

Điểm cộng đồng của những lượt xuất bạn dạng cỗ truyện là truyện nền ban sơ kể về vị vua Shahryār và phu nhân của ông là Scheherazade. Truyện nền đã hỗ trợ phối kết hợp nghiêm ngặt xuyên thấu mang lại chủ yếu những truyện kể không giống. Các truyện kể tiến bộ triển kể từ truyện kể ban sơ này; một trong những truyện kể được lồng vô mặt mày trong những truyện kể không giống trong lúc bại đem một trong những truyện kể tự động bản thân chính thức và kết cổ động. Một số lượt xuất bạn dạng chỉ mất chứa chấp vài ba trăm tối trong lúc bại đem một trong những lượt xuất bạn dạng đem chứa chấp cho tới một nghìn lẻ một đêm hoặc nhiều hơn thế nữa. Phần rộng lớn những truyện kể được viết lách bám theo thể văn xuôi tuy rằng nhiều khi cũng rất được viết lách bám theo thể thơ giành riêng cho những bài bác hát, câu thách và nhằm biểu diễn mô tả xúc cảm cao chừng.

Một số truyện kể sẽ là cực kỳ đem tương quan cho tới Nghìn lẻ một đêm, nhất là "Aladdin và cây đèn thần", "Ali Baba và tư mươi thương hiệu cướp", và "Thủy thủ Sinbad" lại ko cần là 1 phần của Nghìn lẻ một đêm vô phiên bạn dạng vẹn toàn thủy vị giờ Ả Rập. Chúng được Antoine Galland và những thông ngôn châu Âu đi vào cỗ truyện.[3]

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Bản viết lách tay giờ Ả Rập của Nghìn lẻ một đêm ghi lại năm 1300

Vào thế kỷ 8, Baghdad phát triển thành một trong mỗi thành phố Hồ Chí Minh cần thiết số 1 bên trên toàn cầu. Các căn nhà buôn kể từ Ba Tư (Iran), chặn Độ, châu Phi và châu Âu đều xuất hiện ở phía trên. Vào thời hạn bại, những câu truyện dân gian tham (được truyền miệng trong vô số năm) được tích lũy và biên soạn lại trở nên một cuốn sách.

Những mẩu truyện vô này thông thường là những mẩu truyện dân gian tham truyền miệng. Tại đâu cũng vậy, những chuyện kể dân gian tham ko lúc nào là dự án công trình tạo nên của một người và đem dạng hoàn hảo ngay lập tức từ trên đầu hoặc vô một thời hạn cộc. Cho cho tới một khi này đấy nó được những tài năng kiệt xuất chỉnh lý, đánh giá lượt ở đầu cuối, rồi được quần chúng đồng ý coi như dạng bạn dạng ở đầu cuối. Những người kể chuyện rong đem những chuyện bại kể mọi chỗ. Trong quy trình ấy bọn họ gọt gọt cơ hội biểu diễn mô tả mang lại phù hợp và mê hoặc người nghe. Người tớ nhận định rằng chủ yếu những người dân Ai Cập kể chuyện rong thế kỷ 12 và 13 đã trải cho những chuyện vô Nghìn lẻ một tối tăng đa dạng về nội dung, linh động về kiểu dáng và tươi sáng về kể từ ngữ. Ngôn ngữ người sử dụng vô tập luyện truyện này gắn kèm với lời nói của những đẳng cấp dân gian A Rập rộng lớn là ngữ điệu kinh viện thời bấy giờ.

Nội dung đa số của những câu truyện này bắt mối cung cấp từ là một cuốn sách Ba Tư cổ thương hiệu là Hazâr Afsâna (Một ngàn truyện thần thoại).Theo R. Niconxơn vô Lịch sử văn học tập A Rập, năm 956 một học tập fake A Rập thương hiệu là Masadi đang được nhắc cho tới kiệt tác này.

Năm 988, Mohamed Ishaq, người sáng tác một tập luyện folder những kiệt tác văn học tập A Rập và quốc tế đang được nói đến việc việc người A Rập biên soạn lại tập luyện truyện cổ Ba Tư bại. Ông viết: "Tác fake tập luyện Truyện những tể tướng là An Jasihiyari (Agdul Al Jahshitari) hợp tác biên soạn một cuốn sách vô bại ông chọn 1 ngàn truyện của những người A Rập, người Ba Tư, người Hy Lạp và nhiều dân tộc bản địa không giống, những truyện đều riêng không liên quan gì đến nhau không tồn tại mối quan hệ gì cùng nhau. Ông tụ hội một trong những người thực hiện nghề ngỗng kể chuyện lại, mời mọc bọn họ kể mang lại nghe rồi lựa chọn những truyện hoặc nhất, những ngụ ngôn, cổ tích nhưng mà ông mến nhất. Là một người tài năng, ông đúc rút những mẩu truyện ấy lại trở nên tư trăm tám mươi tối, từng tối là 1 truyện hoàn toàn vẹn nhiều năm xấp xỉ năm chục trang. Nhưng ông bị tiêu diệt bất thần trước lúc hoàn thành xong một ngàn truyện như dự định".[4]

Theo những căn nhà nghiên cứu và phân tích Nghìn lẻ một tối không nhiều đi ra là bạn dạng lưu truyền cho tới với tất cả chúng ta thời nay được đánh giá rõ rệt vào tầm vào cuối thế kỷ 15 ở Ai Cập. Thời kỳ này toàn quốc Ai Cập đang được trọn vẹn bám theo đạo Hồi. Thật đi ra, sự xuất hiện tại của chính nó còn ngược lên tới thời thời xưa, bắt mối cung cấp kể từ những truyện Ba Tư cực kỳ cổ và đang được trải qua quýt 1 thời kỳ tồn bên trên lâu nhiều năm trước lúc được viết lách đi ra trở nên văn..

Nghìn lẻ một đêm[5] như tớ đang được biết lúc bấy giờ, lượt trước tiên được trình làng với châu Âu rồi kể từ bại thông dụng hầu hết rộng rãi bên trên toàn toàn cầu là nhờ công tích của một học tập fake người Pháp: Antoine Galland nhưng mà bạn dạng dịch kể từ Lúc thành lập từ thời điểm cách đây ngay gần thân phụ thế kỷ đang được nhanh chóng phát triển thành tầm cỡ.

Khi ở Paris, một hôm vô tình gọi được một bạn dạng chép tay bảy truyện cổ A Rập, ông đem ý muốn dịch và mang lại xuất bạn dạng. Sách chuẩn bị in đi ra thì dịch fake được biết những truyện này thực đi ra rút đi ra kể từ "một pho hoành tráng bao gồm nhiều tập luyện đề là Nghìn lẻ một đêm"[6]. Ông ngay tắp lự nhờ người thám thính kiếm hộ, kể từ Syria người tớ chỉ gửi cho tới mang lại ông đem tư tập luyện. Ông dịch ngay lập tức tập luyện trước tiên mang lại xuất bạn dạng năm 1704. Món tiến thưởng nhỏ nhen như lời nói ông viết lách vô thư tặng miễn phí hầu tước đoạt phu nhân O, tức khắc được hoan nghênh nồng nhiệt. Thành công rất là to tát rộng lớn. Cùng với hầu tước đoạt phu nhân O cả triều đình nghị viện, kể từ giai cấp cho tư sản cho tới những đẳng cấp túng thiếu thông thường, vậy là là toàn bộ những ai biết gọi biết viết lách ở Pháp đều sụp xô vô giành giật nhau tập luyện sách.

Trong tư năm, kể từ 1704 cho tới 1708, mươi nhị tập luyện thứu tự thành lập. Năm 1709, A.Galland được một người chúng ta A Rập cho tới Paris trao thêm vào cho một trong những truyện nữa, ông lại dịch và mang lại in tiếp.

Chừng nhị thế kỷ sau A.Galland một bạn dạng dịch giờ Pháp không giống của Nghìn lẻ một đêm thành lập. Dịch fake là tiến sỹ J.C.Mardrus. Thật đi ra đó là một bạn dạng dịch bám theo ý niệm và phong thái trọn vẹn không giống. Mardrus ko vứt bỏ một cụ thể này, cho dù là những đoạn rườm kiểm tra dâm tục và toàn bộ những thơ rải rác rưởi trong những truyện.

Người đang được tranh cãi không ít về nhị bạn dạng dịch bại. Các căn nhà nghiên cứu và phân tích văn học tập đều đồng tình Đánh Giá cao bạn dạng dịch của A.Galland theo như đúng như lời nói đánh giá của tập san Bách khoa (Pháp) số mon 1 năm 1900: "Bản dịch của A.Galland mang lại tất cả chúng ta một ý niệm cực kỳ trung thành với chủ về tính chất cơ hội và lời nói văn của những người A Rập tương tự của bộ Nghìn lẻ một đêm". Chính chính vì vậy nhưng mà giờ phía trên bạn dạng dịch truyện của Galland được phổ cập và được người gọi tiếp nhận nồng sức nóng nhất.

Nội dung[sửa | sửa mã nguồn]

Phần tại đây rất có thể cho chính mình biết trước nội dung của kiệt tác.

Kho tàng truyện cổ vô nằm trong phong phú của Nghìn lẻ một tối được liên kết xoay xung quanh một trục đơn giản: Xưa bại ở miền Đông Ả-rập, thời Sassanid mang trong mình 1 vị vua Ba Tư Shahriyar. Vị vua ngự trị bên trên một quần đảo ko rõ ràng thương hiệu "ở thân thuộc chặn Độ và Trung Quốc" (trong những bạn dạng dịch giờ Ả Rập lúc bấy giờ thì ông tớ là vua của chặn Độ và Trung Quốc). Ban đầu, ông vốn liếng là 1 vị nhà vua anh minh, nhân từ hậu nhưng tại vì vợ vua và phi tần nước ngoài tình nên ông đâm đi ra ngán ghét bỏ toàn bộ phụ nữ, tính nết trở thành cường bạo. Để thỏa cơn thịnh nộ điên loàn, cứ thường ngày ông tớ cưới một cô nàng và sau đó 1 tối đậm nồng lại sai binh rước thịt (trong một trong những bản: thân phụ tối một lần). Nhằm bay ngoài thảm kịch, những mái ấm gia đình đem phụ nữ thứu tự quăng quật xứ thiên di. Thấy giang sơn lâm nguy cấp, Sheherazade nài phụ vương cho chính bản thân mình được một tối hưởng trọn ân sủng của hoàng thượng. Viên thừa tướng cực kỳ nhức lòng thấy lúc con cái bản thân như thế vì như thế ông biết sau tối bại nường tiếp tục bị tiêu diệt. Nhưng trước việc quyết tâm của con cái ông đành cần rước con cái dưng mang lại vua Shahriyar. Là cô nàng mưu trí, tài trí lại nhiều nghị lực, nên sau nường đang được tìm kiếm được phương pháp để bay ngoài tử vong. Nàng nằm trong với việc giúp sức của em gái nường là Dinarzade, nường nhờ em thức tỉnh bản thân dậy Lúc trời chuẩn bị sáng sủa và đòi hỏi nường kể chuyện. Những mẩu truyện được bố trí khôn khéo nhằm đúng vào khi mặt mày trời đâm chồi là khi mê hoặc nhất, nường kín mít tạm dừng Lúc chuyện ko kết thúc khiến cho vua còn giá lòng mong muốn nghe đoạn tiếp, ko thể đi ra mệnh lệnh xử quyết nường.

Trong xuyên suốt một nghìn lẻ một đêm, nường Sheherazade đang được liên tiếp kể những chuyện về tình thương, cuộc chiến tranh và pháp thuật, về những vị vua tương tự bọn ăn xin, về những xứ sở nhưng mà đá quý nhiều hơn thế nữa đá sỏi, về những cô nàng đẹp mắt, về cả những mưu kế toan ra mắt trong những ngõ ngách hoặc những khu vực chợ bên trên những thành phố Hồ Chí Minh phương Đông. Hai nường cũng kể về những thị xã, rơi mạc, hải hòn đảo xa thẳm xôi, điểm những vị phù thủy dùng pháp thuật, về những loại ngựa biết cất cánh, chó biết trình bày, người hóa cá, cá to hơn cá voi, chim vĩ đại. Nàng kể về những cặp tình nhân trong những túp lều tồi tàn tàn, bọn họ rất có thể là kẻ gan góc dạ hoặc thông thường nhát, tuy nhiên toàn bộ đều nhiều tình và biết quyết tử vì như thế tình nhân. Bối cảnh của những chuyện của nường ở phương Đông, phần rộng lớn xoay xung quanh những thành phố Hồ Chí Minh lịch sử một thời Bagdad, Cairo và Damascus. Hàng ngàn tối trôi qua quýt, ở đầu cuối căn nhà vua bị cảm hóa, tình thương cuộc sống đời thường và loài người trỗi dậy khiến cho ông tớ đang được quên béng việc thịt người. Cảm phục nường Sheherazade, vua đang được huỷ bỏ mệnh lệnh bắt phụ nữ nhằm thịt một cơ hội tàn nhẫn và đồng ý lập nường thực hiện vợ vua vị một ăn hỏi linh đình, tiếp sau đó cùng với nhau sinh sống niềm hạnh phúc cho tới bạc đầu và bọn họ đem cùng nhau thân phụ người nam nhi.

Ý nghĩa[sửa | sửa mã nguồn]

Cũng như truyện dân gian tham của những nước không giống, những mẩu truyện vô Nghìn lẻ một đêm phản ánh nguyện vọng và ước mơ của quần bọn chúng quần chúng vô xã hội bị áp bức, áp chế. Họ luôn luôn trực tiếp mong ước được sinh sống vô cảnh thái hoà yên ổn sướng, được gặp gỡ nhiều suôn sẻ, niềm hạnh phúc hạnh phúc. Khát vọng này thể hiện tại qua quýt những truyện phổ biến nhất của tập luyện truyện, ví dụ điển hình truyện Aladdin và cây đèn thần kể về chàng trai Aladdin, con cái của một người thợ thuyền may. Bị một phù thủy dẫn dụ xuống huyệt ngầm, bên trên phía trên chàng nhìn thấy một cây đèn, vô bại đem nhốt vị thần đèn rất có thể đổi thay từng ước mơ trở nên một cách thực tế, nhờ bại chàng trở thành phong phú và được cưới công chúa Badroulboudour. phần lớn truyện phản ánh thực chất chất lượng tốt đẹp mắt của quần chúng làm việc chịu khó, cần cù, suy nghĩ dũng mãnh và mưu trí tài trí, nhiều lòng thương người mặt khác vạch trần thực chất độc ác của bọn vua chúa, quan tiền lại, phú thương, phù thủy,... thể hiện tại chân lý thiện thắng ác, chủ yếu thắng lặn, ở nhân từ gặp gỡ lành lặn, và đem chân thành và ý nghĩa dạy dỗ thâm thúy. Cuộc hành trình dài bên trên mặt mày biển lớn của thủy thủ Sinbad là 1 ví dụ, với những cuộc phiêu lưu lý thú của chàng Sinbad lên một quần đảo tuy nhiên thực ra là 1 loài cá vĩ đại, lạc cho tới một thung lũng giàn giụa xoàn và chàng đang được mưu kế trí trốn đi ra được, đâm quáng gà đôi mắt tên to con ăn thịt người và thịt bị tiêu diệt chúa tể của biển lớn cả. Truyện Ali Baba và 40 thương hiệu cướp mệnh danh tài trí mưu trí và dũng mãnh của cô nàng Morgiana đang được cứu vớt sinh sống mái ấm gia đình bác bỏ tiều phu Ali Baba ngoài những thương hiệu cướp. Câu chuyện Người câu cá với vị thần kể về một ngư phủ vớt cái lọ đem nhốt một vị thần, nhờ tài trí nhưng mà hắn tớ đang được khiến cho vị thần khuất phục và trung thành với chủ đáp ứng cho chính bản thân mình. Với sự giúp sức của vị thần, hắn đang được cứu vớt hoàng tử ngoài pháp thuật và được tưởng thưởng xứng danh.

Với hàng ngàn mẩu truyện hoàn hảo, bao hàm truyện lịch sử vẻ vang, truyện tình, thảm kịch, hài kịch, thơ, truyện hài và truyền thuyết Hồi giáo cấu trở nên kiệt tác, Nghìn lẻ một đêm mang trong mình 1 độ quý hiếm rất là to tát rộng lớn trong những việc phản ánh một toàn cầu muôn mặt mày vô cuộc sống một cách thực tế xã hội Arap thời Trung cổ, trải qua một óc tưởng tượng hết sức đa dạng, chủ thể vô nằm trong mới mẻ, hero đầy đủ từng loại vẻ, với những quang cảnh một vừa hai phải to lớn một vừa hai phải luôn luôn trực tiếp thay cho thay đổi. Về nghệ thuật và thẩm mỹ, Nghìn lẻ một đêm rất là hoàn hảo về kết cấu, bất thần trong những việc dẫn dắt mạch truyện, phức tạp tuy nhiên cực kỳ nghiêm ngặt trong những tình tiết và cũng khá điêu luyện trong những việc dùng ngữ điệu, tuy nhiên đem một trong những truyện qua quýt tay nhiều người, được rất nhiều mới biên chép nên đang được không ít bị trộn tạp hoặc bị tiến bộ hóa.

Nhận xét, tiến công giá[sửa | sửa mã nguồn]

Đề tựa bạn dạng dịch giờ Nga xuất bạn dạng năm 1929 Lêningrát, Macxim Gorki viết:

Trong số những di tích lịch sử tuyệt diệu của sáng sủa tác truyền miệng dân gian tham, những truyện cổ tích của nường Sheherazade là di tích lịch sử hoành tráng nhất. Những truyện cổ tích này thể hiện tại cho tới nấc tuyệt vời và hoàn hảo nhất kỳ lạ, Xu thế của quần chúng làm việc mong muốn buông bản thân bám theo phép tắc nhiệm color của những ảo giác êm dịu đẹp mắt, thep sự phối kết hợp phóng khoáng của kể từ ngữ thể hiện tại sức khỏe vũ bão của trí tưởng tượng hoa mỹ của những dân tộc bản địa phương Đông-người A Rập, người Ba Tư, người chặn Độ. Công trình mạng gấm vị kể từ ngữ này xuất hiện tại kể từ thời tối cổ, những sợi tơ muôn color của chính nó lan từng tư phương, phủ lên Trái Đất một tấm thảm kể từ ngữ đẹp mắt lạ đời.

— MACXIM GORKI[7]

Nghìn lẻ một tối không chỉ là là 1 tập luyện truyện cổ tích, này đó là cả một toàn cầu. Thế giới người A Rập vô cuộc sống thực bên trên tương tự vô cảnh thần tiên yêu tinh tai ác, toàn cầu của đạo Hồi kể từ Lúc đem sử trở nên văn và đạo Hồi qua quýt những truyền thuyết dân gian tham. Người A Rập vẫn mang lại pho sách này là 1 tấm gương vĩ đại ai nấy rất có thể nom vô đấy nhưng mà suy ngẫm, nhưng mà xét soi bạn dạng thân thuộc bản thân.

Lời trình bày đầu vô vẹn toàn bạn dạng viết:

Chuyện người xưa là bài học kinh nghiệm mang lại đời ni và ca ngợi: "Vinh quang quẻ thay cho mang lại những ai đó đã chung chuyện trần thế xưa nhằm thực hiện bài học kinh nghiệm dạy dỗ cho tất cả những người đời nay! Chính kể từ trong mỗi bài học kinh nghiệm ấy, ni nài kể chuyện Nghìn lẻ một tối với toàn bộ những điều color nhiệm và những châm ngôn tiềm ẩn vô đó".

Xem thêm: truyện ngôn tình hay nhất full

Các truyện vô Nghìn lẻ một tối cực kỳ đa dạng và phong phú. Lúc chuyện xẩy ra vô toàn cầu thần tiên, khi ở điểm đầu đàng xó chợ. Về tôn giáo, đem những người dân bám theo đạo Hồi, đem những người dân bám theo đạo Thiên Chúa, đạo Do Thái, lại sở hữu những người dân thờ thần lửa...Về không khí, những chuyện xẩy ra những điểm thời nay được ghi bên trên bạn dạng đồ dùng là chặn Độ, Sri Lanka, Liên Xô, Trung Quốc, Jordan và Iran và trước không còn là Tây Á, Bắc Phi, Ai Cập, Iraq, Syria...Tóm lại, quang cảnh cực kỳ to lớn, chủ thể thiệt phong phú, tình tiết rất là bất thần, ngữ điệu vô nằm trong đa dạng, hero cực kỳ thực và cũng khá hư đốn. Quả rất khó có cơ hội này biểu diễn mô tả mang lại gãy gọn gàng nếu như tớ ko quay về mượn hình tượng Gorki đang được dùng:"những sợi tơ muôn color lan từng tư phương, một tấm thảm kể từ ngữ đẹp mắt lạ đời phủ bên trên mặt mày khu đất."

Một số điểm quánh biệt[sửa | sửa mã nguồn]

Những câu truyện phổ biến nhất của Sheherazade là Aladdin và cây đèn thần, thủy thủ Sinbad, Ali Baba và tư mươi thương hiệu cướp, tuy rằng vậy, thực tiễn thì Aladdin và cây đèn thần cùng theo với Ali Baba và tư mươi thương hiệu cướp chỉ được đi vào khi thế kỷ 18 vị Antoine Galland, một căn nhà nhộn nhịp phương học tập người Pháp, người nhận định rằng tôi đã từng nghe kể về bọn chúng ở Aleppo, Syria. phần lớn câu truyện kể về jinn, phù thủy và những điểm lịch sử một thời, thông thường được đặt điều láo nháo với những người và vùng địa lý thiệt.

Một Đặc điểm nổi trội và xuyên thấu của Nghìn lẻ một đêm là cơ hội giới hạn mẩu truyện lại thân thuộc chừng, báo trước tiếp tục hạ hồi phân giải, mẩu truyện này được lồng vô mẩu truyện không giống, cũng có thể có là người sáng tác triệu tập nhiều hero đem đặc điểm không giống nhau lại cùng nhau, rồi tạo thành trường hợp buộc từng người phải nói một chuyện về chủ yếu bản thân. Và sử dụng phương pháp này, truyện mong muốn kết cổ động đâu cũng rất được, hoặc mong muốn kéo dãn từng nào cũng chính là hợp lí. Đặc điểm ấy bắt đầu từ một sự quan trọng sinh sống còn: nường Sheherazade cần ngừng mẩu truyện của tôi vô khi trời sáng sủa, đoạn hoặc nhất, hoặc hứa hứa một mẩu truyện không giống sẽ vẫn mê hoặc rộng lớn nữa; còn nếu như không thương hiệu bạo chúa Shahriyar tiếp tục thực hành đưa ra quyết định của hắn và người kể chuyện sẽ không còn thể sinh sống cho tới ngày bữa sau. Đó cũng chính là nghệ thuật và thẩm mỹ lạ mắt của những người kể chuyện rong nhằm mục đích lôi cuốn sự lưu ý của thính fake, sao mang lại những người dân nghe ko ngán, ko mệt mỏi, ko ném ra về thân thuộc chừng, và tối bữa sau sẽ vẫn nghe nhộn nhịp rộng lớn ngày hôm trước.

Những khi nường Sheherazade ngừng lại và nói: "Tiếc thay cho trời đang được sáng sủa rồi nhưng mà phần sót lại là đoạn hoặc nhất vô câu truyện..." hoặc "những truyện một vừa hai phải rồi hoặc thiệt đấy tuy nhiên ko thể này đối chiếu được chuyện thánh thượng chuẩn bị nghe phía trên..." đó là khi người kể chuyện thưa với thính fake đang được thường xuyên chú: "Đêm đang được khuya lắm rồi nài được chấp nhận tạm dừng phía trên, tối mai tôi nài kể nốt hầu quý khách...". Lối ngắt chuyện này còn có những bạn dạng ghi trở nên văn ghi tóm tắt: "Muốn biết sự thể thế này, nài coi hồi sau tiếp tục rõ" (như trong những tè thuyết chương hồi của Trung Quốc).

Những mẩu truyện chính[sửa | sửa mã nguồn]

Sheherazade đang được kể mang lại căn nhà vua Shahryar nhiều mẩu truyện nhỏ xen kẽ, móc xích vô nhau.

Bản dịch của Phan Quang bao gồm những truyện sau:

  1. Nhà buôn và thần linh.
  2. Chuyện cụ già cả loại nhất và con cái hươu cái.
  3. Chuyện cụ già cả loại nhị và nhị con cái chó thâm.
  4. Chuyện người tiến công cá.
  5. Chuyện vua Hy Lạp và y sĩ Duban/Douban.
  6. Chuyện người ông xã và con cái vẹt.
  7. Chuyện quan tiền đại thần bị trừng trị.
  8. Chuyện căn nhà vua của những nước Đảo Đen.
  9. Chuyện thân phụ khất sĩ con cái vua và năm thiếu hụt phụ ở Baghdad.
  10. Chuyện khất sĩ loại nhất - con cái vua.
  11. Chuyện khất sĩ loại nhị - con cái vua.
  12. Chuyện khất sĩ loại thân phụ - con cái vua.
  13. Chuyện kẻ ghen ghét ghét bỏ và người bị ghen ghét ghét bỏ.
  14. Chuyện nường Zobeide.
  15. Chuyện nường Amine.
  16. Chuyện căn nhà cút biển lớn Sinbad.
  17. Chuyến cút biển lớn trước tiên của Sinbad.
  18. Chuyến cút biển lớn loại nhị của Sinbad.
  19. Chuyến cút biển lớn loại thân phụ của Sinbad.
  20. Chuyến cút biển lớn loại tư của Sinbad.
  21. Chuyến cút biển lớn loại năm của Sinbad.
  22. Chuyến cút biển lớn loại sáu của Sinbad.
  23. Chuyến cút biển lớn loại bảy và cũng chính là chuyến hành trình biển lớn ở đầu cuối của Sinbad.
  24. Chuyện thân phụ ngược táo.
  25. Chuyện người phụ nữ bị thảm sát và ông ông xã trẻ em.
  26. Chuyện Noureddin Ali và cậu nam nhi Bedreddin Hassan.
  27. Chuyện chú gù.
  28. Chuyện người buôn Thiên Chúa giáo kể.
  29. Chuyện người tiếp phẩm của vua xứ Kashgar kể.
  30. Chuyện viên thầy y sĩ Do Thái kể.
  31. Chuyện hắn thợ thuyền may kể.
  32. Chuyện người thợ thuyền cạo.
  33. Chuyện người anh cả của lão thợ thuyền cạo.
  34. Chuyện người anh nhị của lão thợ thuyền cạo.
  35. Chuyện người anh thân phụ của lão thợ thuyền cạo.
  36. Chuyện người anh tư của lão thợ thuyền cạo.
  37. Chuyện người anh năm của lão thợ thuyền cạo.
  38. Chuyện người anh sáu của lão thợ thuyền cạo.
  39. Chuyện Abu Hassan Ali Ep Beca và ái phi của Khalid.
  40. Thiên tình sử của Camaralzaman - hoàng tử hòn đảo Những người con của Khaledan, với Baddure - công chúa Trung Quốc
  41. Noureddin và siêu mẫu Ba Tư.
  42. Chuyện Bêđe - hoàng tử Ba Tư và Giauha - công chúa con cái vua thủy tề.
  43. Chuyện chàng Ghanim - nam nhi Abu Aibu, kẻ bầy tớ của tình thương.
  44. Chuyện hoàng tử Zein Alsamn và chúa tể những thần linh.
  45. Chuyện Codadad và tư mươi chín hoàng tử.
  46. Chuyện nàng tiểu thư Daryabar.
  47. Chuyện người ngủ mải thức dậy.
  48. Aladdin và cây đèn thần.
  49. Chuyện những chuyến vi hành của Haroun Al Rashid.
  50. Chuyện lão quáng gà Baba Abdalls
  51. Chuyện Sidi Nu'uman.
  52. Chuyện doanh nhân Hassan - thợ thuyền bện thừng.
  53. Ali Baba và tư mươi thương hiệu cướp.
  54. Chuyện Ali Cogia - căn nhà buôn trở nên Baghdad.
  55. Chuyện con cái ngựa kỳ diệu.
  56. Chuyện hoàng tử Ahmed và nường tiên Pari-Banou.
  57. Chuyện nhị người chị ghen ghét ganh với cô em út ít.

Nhân vật[sửa | sửa mã nguồn]

  • Aladdin và cây đèn thần.

  • Đức vua Harun al-Rashid.

  • Ali Baba.

  • Thủy thủ Sinbad

    Thủy thủ Sinbad

  • Công chúa Parizade

    Công chúa Parizade

Ảnh hưởng trọn lên văn hóa truyền thống thế giới[sửa | sửa mã nguồn]

Nghìn lẻ một đêm đem tầm tác động to tát lớn mạnh nền văn học tập toàn cầu. Bao căn nhà văn đang được ám chỉ cho tới Nghìn lẻ một đêm vô kiệt tác của mình hoặc Chịu đựng tác động kể từ kiệt tác này. Trong số bại đem Henry Fielding, Naguib Mahfouz, John Barth, Jorge Luis Borges, Salman Rushdie, Johann Wolfgang von Goethe, Walter Scott, William Makepeace Thackeray, Wilkie Collins, Elizabeth Gaskell, Charles Nodier, Gustave Flaubert, Marcel Schwob, Stendhal, Alexandre Dumas, Gérard de Nerval, Arthur de Gobineau, Aleksandr Sergeyevich Pushkin, Lev Nikolayevich Tolstoy, Hugo von Hofmannsthal, Arthur Conan Doyle, William Butler Yeats, H. G. Wells, Constantine Phường. Cavafy, Italo Calvino, Georges Perec, H. Phường. Lovecraft, Marcel Proust, A. S. Byatt và Angela Carter.[8]

Nhiều hero vô tập luyện truyện đang trở thành hình tượng vô văn hóa truyền thống phương Tây, ví dụ điển hình Aladdin, Sinbad và Ali Baba. Một số nhân tố vô truyền thuyết Ả Rập và truyền thuyết Ba Tư đang được trở thành phổ cập trong mỗi truyện kỳ ảo tiến bộ, ví dụ điển hình thần đèn, thảm thần, đèn thần,... Một ví dụ về sự việc phổ cập của những nhân tố này là lúc người sáng tác L. Frank Baum lời khuyên viết lách một mẩu truyện kỳ ảo tiến bộ vô bại kể từ quăng quật từng nhân tố cứng nhắc thì các loại mặc định nhưng mà bám theo ông cần thiết quăng quật là thần đèn, chú lùn và nường tiên.[9]

Năm 1982, Liên minh Thiên văn học tập Quốc tế (IAU) chính thức người sử dụng thương hiệu những hero và xứ sở vô tập luyện truyện (theo bạn dạng dịch của Burton) để tại vị thương hiệu mang lại nhiều đối tượng người sử dụng địa lý bên trên vệ tinh ranh Enceladus của Sao Thổ.[10] vì thế "bề mặt mày vệ tinh ranh này quá kỳ kỳ lạ và bí hiểm như các tối Ả Rập".

Trong văn hóa truyền thống Ả Rập[sửa | sửa mã nguồn]

Có không nhiều vật chứng đã cho chúng ta biết vô quá khứ Nghìn lẻ một đêm đang được toàn cầu Ả Rập trân quý. Nó không nhiều được nói tới vô list những kiệt tác văn học tập phổ cập và đem cực kỳ không nhiều bạn dạng thảo trước thế kỷ 18 còn còn sót lại.[11] Trong toàn cầu Ả Rập thời Trung cổ, truyện fake tưởng đem vị thế văn hóa truyền thống thấp rộng lớn đối với thơ. Người tớ coi tập luyện truyện này là loại khurafa (truyện ko cứng cáp đem thực chỉ giành riêng cho phụ nữ giới và trẻ nhỏ giải trí). Theo Robert Irwin, "Ngay cả thời ni, trừ một trong những căn nhà văn và viện sĩ, Nghìn lẻ một đêm vẫn tồn tại bị khinh thường bỉ vô toàn cầu Ả Rập. Những mẩu truyện này bị coi là thông tục, ko cứng cáp đem thực, ấu trĩ và được viết lách cực kỳ tệ hại".[12] Tuy nhiên, Nghìn lẻ một đêm vẫn chính là mối cung cấp hứng thú mang lại một trong những căn nhà văn tiến bộ người Ai Cập, ví dụ điển hình Tawfiq al-Hakim (tác fake của vở kịch biểu tượng đầu đề Shahrazad, 1934), Taha Hussein (tác fake của Scheherazade's Dreams, 1943)[13] và Naguib Mahfouz (tác fake của Những ngày và tối Ả Rập, 1981).

Các tác động ban sơ lên văn học tập châu Âu[sửa | sửa mã nguồn]

Mặc cho dù bạn dạng dịch Nghìn lẻ một đêm đi ra ngữ điệu này bại ở châu Âu mới chỉ xuất hiện tại kể từ 1704 tuy nhiên đem kỹ năng tập luyện truyện đang được tác động lên văn hóa truyền thống phương Tây kể từ sớm không dừng lại ở đó thật nhiều. Các căn nhà văn Kitô giáo ở Tây Ban Nha thời Trung cổ đang được dịch thuật nhiều kiệt tác kể từ giờ Ả Rập, đa số đem nội dung về triết học tập và toán học tập, tuy nhiên vẫn đang còn truyện fake tưởng Ả Rập. phẳng bệnh mang lại điều này là tập luyện truyện El Conde Lucanor của Juan Manuel và Cuốn sách của tai ác thú của Ramón Llull.[14] Chủ đề và tế bào típ kể chuyện tuy nhiên song của Nghìn lẻ một đêm đem vô kiệt tác Truyện cổ Canterbury của Chaucer và Mười ngày của Boccaccio. Có vật chứng đã cho chúng ta biết tập luyện truyện đang được Viral cho tới vùng Balkkans; bạn dạng dịch vị giờ România cũng có thể có từ xưa thế kỷ 17 dựa vào bạn dạng giờ Hy Lạp.[15]

Văn học tập phương Tây kể từ thế kỷ 18[sửa | sửa mã nguồn]

Tập truyện Nghìn lẻ một đêm tiến bộ bắt mối cung cấp kể từ bạn dạng dịch của Antoine Galland (năm 1704). Thành công tức thì cho tới với bạn dạng dịch của Galland có lẽ rằng là vì như thế nó trình làng đúng vào khi ra mắt trào lưu gọi contes de fées (tạm dịch: "truyện cổ tích") - khởi điểm kể từ Histoire d'Hypolite của Madame d'Aulnoy vô năm 1690. Cuốn sách của d'Aulnoy đem kết cấu cực kỳ giống như với kiệt tác Nghìn lẻ một đêm và cũng rất được dẫn dắt vị một người nữ giới. Thành công của Nghìn lẻ một đêm tỏa khắp từng Âu châu. Cuối thế kỷ 18, nó đang được dịch kể từ giờ Pháp lịch sự giờ Anh, giờ Đức, giờ Ý, giờ Hà Lan, giờ Đan Mạch, giờ Nga, giờ Flemish và giờ Yiddish.[16] Bản truyện của Galland cũng kích ứng một loại thác truyện nhái, Lúc một trong những căn nhà văn Pháp chính thức nhái phong thái và bịa đặt điều một cơ hội gượng gập gạo, nông cạn bên trên nền toàn cảnh phương Đông. Một số ví dụ về truyện loại này là Les quatre Facardins (1730) của Anthony Hamilton, Le sopha (1742) của Crébillon và Les bijoux indiscrets (1748) của Diderot. Các kiệt tác này thông thường tiềm ẩn những sự ám chỉ giàn giụa úp phanh về xã hội Pháp đương thời.

Nghìn lẻ một đêm cũng chính là kiệt tác yêu thương mến của không ít người sáng tác Anh thời Lãng mạn và Victoria. Theo A. S. Byatt, "Trong nền ganh đua ca Lãng mạn Anh, Nghìn lẻ một đêm là vấn đề ấn tượng đối nghịch ngợm với loại trần tục, là loại nhiều tính tưởng tượng đối nghịch ngợm với việc buồn tẻ và ngày 1 phi lý."[17] Wordsworth và Tennyson còn nhắc về tập luyện truyện trong mỗi bài bác thơ của mình.[18] Không khí của Nghìn lẻ một đêm được Charles Dickens đem vô đoạn khai mạc tè thuyết ở đầu cuối The Mystery of Edwin Drood (1870).[19]

Một số căn nhà văn còn nỗ lực viết lách "Nghìn lẻ nhị đêm", ví dụ điển hình Théophile Gautier (La mille deuxième nuit, 1842)[13], Joseph Roth (Die Geschichte von der 1002. Nacht, 1939).[20] và Edgar Allan Poe. Poe đem kiệt tác "The Thousand and Second Tale of Scheherazade" (1845), vô bại tế bào mô tả tăng chuyến hành trình loại tám cũng chính là ở đầu cuối của Sinbad. Truyện này kết cổ động bằng sự việc căn nhà vua xử quyết Scheherazade.

Xem thêm: người nối nghiệp chân chính

Một số người sáng tác tiến bộ Chịu đựng tác động của Nghìn lẻ một đêm là James Joyce, Marcel Proust, Jorge Luis Borges và John Barth.

Điện ảnh[sửa | sửa mã nguồn]

Những mẩu truyện kể từ Nghìn lẻ một đêm kể từ lâu đang trở thành chủ đề không xa lạ của những bộ phim truyện, khởi điểm kể từ Le Palais des Mille et une nuits (1905) của Georges Méliès. Phim được nghe biết tối đa là phim phim hoạt hình Aladdin (1992) của Công ty Walt Disney. Robert Irwin nhận định rằng The Thief of Bagdad (bản 1924), The Thief of Bagdad (bản 1940) và Arabian Nights (1974) trực thuộc số "những tuyệt tác của năng lượng điện hình ảnh thế giới".[21] Michael James Lundell gọi phim Il fiore là bạn dạng gửi thể trung thành với chủ nhất với vẹn toàn tác của Nghìn lẻ một đêm (nhấn mạnh mặt mày khêu gợi dục vô truyện).[22]

Âm nhạc[sửa | sửa mã nguồn]

Nghìn lẻ một đêm đang được tác động cho tới những kiệt tác âm thanh của:

  • François-Adrien Boieldieu: Le calife de Bagdad (1800)
  • Carl Maria von Weber: Abu Hassan (1811)
  • Luigi Cherubini: Ali Baba (1833)
  • Peter Cornelius: Der Barbier von Bagdad (1858)
  • Ernest Reyer: La statue (1861)
  • C. F. E. Horneman (1840–1906), Aladdin (overture), 1864
  • Nikolai Rimsky-Korsakov: Scheherazade Op. 35 (1888) [23]
  • Dikran Tchouhadjian (1837-1898), Zemire (1891)
  • Henri Rabaud: Mârouf, savetier du Caire (1914)
  • Carl Nielsen, Aladdin Suite (1918–1919)
  • Renaissance: Scheherazade and Other Stories (1975)
  • Fikret Amirov: Arabian Nights (Ballet, 1979)
  • Ezequiel Viñao, La Noche de las Noches (1990)
  • Carl Davis, Aladdin
  • Kamelot, Nights of Arabia (1999)
  • Sarah Brightman, Harem and Arabian Nights (2003)
  • Ch!pz, "1001 Arabian Nights" (2004)
  • Nightwish, Sahara (2007)
  • Abney Park (band), Scheherazade (2013)

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Ulrich Marzolph (2007). The Arabian Nights in Transnational Perspective. Wayne State University Press. tr. 183–. ISBN 0-8143-3287-0.
  2. ^ Marzolphpa (2007), “Arabian Nights”, Encyclopaedia of Islam, I, Leiden: Brill.
  3. ^ John Payne, Alaeddin and the Enchanted Lamp and Other Stories, (London 1901) gives details of Galland's encounter with 'Hanna' in 1709 and of the discovery in the Bibliothèque Nationale, Paris of two Arabic manuscripts containing Aladdin and two more of the added tales. Text of "Alaeddin and the enchanted lamp"
  4. ^ Trích bám theo La Côn (1961), tập san Nghiên cứu vớt văn học (số 1), tr. 59-60
  5. ^ Thật đi ra, vẹn toàn tác tạo hình dường như mới nhất đem 256 tối (theo lời nói trình làng nghìn lẻ một đêm ở trong phòng xuất bạn dạng Đơlagravơ, Paris.
  6. ^ theo thư của A.Galland gửi mang lại hầu tước đoạt phu nhân O, in ở đàu bạn dạng giờ Pháp
  7. ^ Gorki bàn về văn học tập, Nhà xuất bạn dạng Văn học tập, 1976, tr. 324
  8. ^ Irwin, Robert (2003). The Arabian Nights: A Companion. I.B. Tauris. tr. 290. ISBN 1-86064-983-1.
  9. ^ Thurber (1984), tr. 64
  10. ^ Blue, J.; (2006) Categories for Naming Planetary Features
  11. ^ Reynolds (2006), tr. 272
  12. ^ Irwin (2005), tr. 81-82
  13. ^ a b “Alf layla wa layla”. Encyclopaedia Iranic. Truy cập ngày 18 mon 10 năm 2013.
  14. ^ Irwin (2005), tr. 92-94
  15. ^ Irwin (2005), tr. 61-62
  16. ^ Reynolds (2006), tr. 279-81
  17. ^ Byatt (2001), tr. 167
  18. ^ Irwin (2005), tr. 266-69
  19. ^ Irwin (2005), tr. 270
  20. ^ Byatt (2001), tr. 168
  21. ^ Irwin (2005), tr. 291-292
  22. ^ Lundell, Michael (2013), “Pasolini's Splendid Infidelities: Un/Faithful Film Versions of The Thousand and One Nights”, Adaptation, Oxford University Press, 6 (1): 120–127, doi:10.1093/adaptation/aps022
  23. ^ Encyclopaedia Iranica Alf layla wa layla, Encyclopaedia Iranica

Sách[sửa | sửa mã nguồn]

  • Byatt, Antonia Susan (2001). On Histories and Stories: Selected Essays. Harvard University Press. ISBN 9780674004511.
  • Irwin, Robert (2005). The Arabian Nights: A Companion. Tauris Parke. ISBN 9781860649837.
  • Reynolds, Dwight (2006). “A Thousand and One Nights: a history of the text and its reception”. The Cambridge History of Arabic Literature, Vol. 6: Arabic Literature in the Post-Classical Period. Cambridge University Press. ISBN 9780521771603.
  • Thurber, James (1984). “The Wizard of Chitenango”. Trong Robert H. Boyer; Kenneth J. Zahorski (biên tập). Fantasists on Fantasy: A collection of Critical Reflections by Eighteen Masters of the Art. New York: Avon Books. ISBN 0-380-86553-X.Quản lý CS1: nhiều tên: list chỉnh sửa viên (liên kết)

Đọc thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Wikimedia Commons nhận thêm hình hình ảnh và phương tiện đi lại truyền đạt về Nghìn lẻ một đêm.
  • David Pinault Story-Telling Techniques in the Arabian Nights (Brill Publishers, 1992)
  • Ulrich Marzolph, Richard cầu xin Leeuwen, Hassan Wassouf,The Arabian Nights Encyclopedia (2004)
  • Ulrich Marzolph (ed.) The Arabian Nights Reader (Wayne State University Press, 2006)
  • Eva Sallis Scheherazade Through the Looking-Glass: The Metamorphosis of the Thousand and One Nights (Routledge, 1999),
  • Yamanaka, Yuriko and Nishio, Tetsuo (ed.) The Arabian Nights and Orientalism – Perspectives from East and West (I.B.Tauris, 2006) ISBN 1-85043-768-8
  • Ch. Pellat, "Alf Layla Wa Layla" in Encyclopaedia Iranica. Online Access June 2011 at [1]
  • In Arabian Nights: A tìm kiếm of Morocco through its stories and storytellers by Tahir Shah, Doubleday, 2008.
  • Nurse, Paul McMichael. Eastern Dreams: How the Arabian Nights Came to tát the World Viking Canada: 2010. General popular history of the 1001 Nights from its earliest days to tát the present.
  • Nghìn lẻ một tối bên trên Từ điển bách khoa Việt Nam
  • The Thousand and One Nights (Asian literature) bên trên Encyclopædia Britannica (tiếng Anh)